विदेशिन रहर गर्नेले हेर्नुपर्ने स्ट्रबेरी उद्यम

बनेपा । बनेपा–साँगा सडकखण्डको डाँडोमा रोपनीभरि हरियाली देखिन्छ, जहाँ प्लाष्टिकले ढाकिएका बारीका पाटामा स्ट्रबेरीका बिरुवा छन् । यही आधुनिक मल्चिङ प्रविधिमा आधारित खेती गर्दै आएका छन् मुक्ति विष्ट ।
१४ वर्षअघिको सोचलाई उनले कोरोनाको लकडाउनको समयमा व्यवसायमा परिणत गर्दै बनेपा–१० र ककनीमा ८ रोपनी क्षेत्रमा स्ट्रबेरी खेती सुरु गरे । अहिले फल टिप्ने र बजार पठाउने काममा व्यस्त छन् । उनले विगतमा करिब ३० लाख रुपैयाँ लगानी गरेका थिए भने यसवर्ष १० लाखमा पनि उत्पादन सुरु भइसकेको छ । गतवर्ष सबै खर्च कटाएर ३० लाख बचत गरेका विष्ट यसवर्ष पनि राम्रो आम्दानी लिने तयारीमा छन् ।
स्ट्रबेरीका साथै मौसमअनुसार अन्य तरकारी र कुखुरापालन पनि गर्ने विष्टको व्यवसायले पाँच जनालाई रोजगारी दिएको छ । तर, उनले राज्यबाट सहुलियत ऋण र सिंचाईका लागि पर्याप्त सहयोग नपाएको गुनासो गर्छन् । विष्टका अनुसार, बजारमा प्रतिकेजी स्ट्रबेरीको मूल्य ५००–७०० रुपैयाँसम्म पुग्छ र यस वर्ष भाउ गत वर्षभन्दा बढेको छ ।
उनी अब स्ट्रबेरी खेतीलाई उद्योगको रूप दिन योजना बनाउँदैछन् ।  स्ट्रबेरीबाट जुस र वाइन उत्पादन गर्ने कम्पनी खोल्ने तयारी गर्दैछन् । साथै, बिरुवा उत्पादन गरेर बिक्री गर्ने र अन्य किसानलाई खेती सिकाउने काम पनि गरिरहेका छन् । ‘जानेको कुरा अरुलाई सिकाउँदा ज्ञान बढ्छ नि । सबैले काम गर्नुपर्छ, किन नसिकाउने र ?,’ उनी भन्छन् ।
देशभर करिब १२ हजार किसान स्ट्रबेरी खेतीमा संलग्न छन् । नुवाकोटको ककनी यसका लागि प्रमुख केन्द्र बनेको छ । गाउँघरमा खेर गएको बाँझो जमिनमा यसरी खेती गर्न सकिने हो भने उत्पादन बढाएर निर्यात गर्ने सम्भावना पनि छ । विष्टका अनुसार, यसले अर्थतन्त्रमा सकारात्मक प्रभाव पार्न सक्ने निश्चित छ । उनको सफल उद्यमी दृष्टिकोणले धेरै युवालाई स्वदेशमै कृषि व्यवसायमा लाग्ने प्रेरणा दिएको छ । आधुनिक प्रविधि, बजार र व्यावसायिक योजना मिलाएर किसानले परम्परागत खेतीलाई लाभदायी व्यवसायमा बदल्न सक्ने उदाहरण उनी हुन् ।