महानगरमै छन् १०७ झोले विद्यालय

काठमाडौं । काठमाडौं महानगरपालिकाभित्र १०७ वटा ‘झोले’ विद्यालय रहेको पाइएको छ ।
महानगरपालिकाको शिक्षा विभागमा दर्ता भएका तर स्थलगत अनुगमन गर्दा भौतिक रूपमा फेला नपरेका ‘झोले’ विद्यालयको दर्ता खारेजी प्रक्रियामा महानगरपालिका लागेको छ ।
एक दशकअघि महानगर शिक्षा विभागमा दर्ता भएका १०७ वटा विद्यालय स्थलगत अनुगमन गर्दा भौतिक रूपमा कतै पनि फेला नपरेको विभागका प्रमुख नवराज ढकालले जानकारी दिएका हुन् । दर्ता भएर पनि सञ्चालनमा नआएका ती विद्यालयको दर्ता खारेजी सिफारिस प्रक्रिया महानगरपालिकाले अगाडि बढाएको ढकालले बताए । निजी रूपमा सञ्चालन गर्न ती विद्यालय दर्ता भएको अभिलेख छ । अभिलेखअनुसार अनुगमन गर्दा ती विद्यालयका भौतिक पूर्वाधार, विद्यार्थी, शिक्षक लगायत कुनै पनि संरचना नपाइएको उनले बताए । दर्ता भएर पनि सञ्चालनमा नआएका झोले विद्यालयले शिक्षा क्षेत्रमा नकारात्मक प्रभाव पार्ने उनको भनाइ छ ।
काठमाडौं महानगरभित्र ६७४ वटा निजी र ८६ वटा सामुदायिक विद्यालय छन् । ती विद्यालयमा तीन लाख विद्यार्थी अध्ययनरत छन् । ‘१०७ वटा निजी विद्यालय अनुगमनका क्रममा फेला नपरेपछि महानगरपालिकाले तिनको दर्ता खारेजीका लागि कारबाही प्रक्रिया अगाडि बढाएको छ,’ शिक्षा विभाग प्रमुख ढकालले भने, ‘विभागले खारेजीका लागि सार्वजनिक सूचना प्रकाशित गरेपछि ४२ वटा विद्यालयका सञ्चालक पठनपाठन चलाउन सक्ने भन्दै सम्पर्कमा आएका छन् । अनुगमन गरी सञ्चालन गर्न मिल्न सक्ने भए अनुमतिका लागि सिफारिस हुन्छ । नत्र लामो समयसम्म झोलामा रहेका ती विद्यालयलाई बन्द गर्दा नै उचित हुन्छ ।’
ढकालका अनुसार महानगरभित्रका सामुदायिक विद्यालयमा ५५ हजार र निजीमा २ लाख ४५ हजार विद्यार्थी छन् । यस अर्थमा शिक्षामा निजी विद्यालयको ठूलो योगदान छ । नाम परिवर्तन गर्न ६ वटा, स्थान परिवर्तन गर्न ४ वटा र स्वामित्व परिवर्तन गर्न ३ वटा निजी विद्यालयले महानगर शिक्षा विभागमा निवेदन दिएका छन् । यस्तो निवेदन परेपछि विभागले हक दाबीका लागि सार्वजनिक सूचना प्रकाशित गरेको छ । ‘सार्वजनिक सूचना प्रकाशित भएको छ । ३५ दिनभित्र दाबी विरोध वा हकदाबीको उजुरी प्राप्त नभए निवेदकको मागबमोजिम निर्णय हुन्छ,’ ढकालले भने, ‘झोलामा भएका विद्यालयहरूको खारेजी प्रक्रिया अगाडि बढाएर विभागले कार्यपालिकामा प्रतिवेदन पेस गर्छ ।’