बाँडेको केही मिनेटमै प्रश्नपत्र मोबाइल नेटवर्कमा

काठमाडौं । परीक्षाको प्रश्नपत्र बाहिरिएको घटनाले त्रिभुवन विश्वविद्यालयसँगै शिक्षा मन्त्रालयका अधिकारीहरूमाथि प्रश्न उठेको छ । त्रिवि व्यवस्थापन संकायअन्तर्गत एमबीएस प्रथम सत्रको ‘अर्गनाइजेसनल बिहेबियर’ विषयको प्रश्नपत्र मोबाइल ग्रुपमा ‘लीक’ भएको हो । घटनाको छानबिन गर्न त्रिविले तीन सदस्यीय समिति गठन गरेको छ भने प्रहरीले संलग्नताको आरोपमा एक जनालाई पक्राउ गरेको छ । 
विश्वविद्यालय र सरकार दुवैले घटनालाई गम्भीर रूपमा लिँदै दोषीमाथि कानुनबमोजिम कारबाही गर्ने बताएका छन् । परीक्षा नियन्त्रण महाशाखाले आइतबार प्राडा अच्युत ज्ञवालीको संयोजकत्वमा तीन सदस्यीय छानबिन समिति गठन गरेको हो । समितिमा अनुगमन निर्देशनालयका उपनिर्देशक सहप्राध्यापक पुष्कर रैखला र केन्द्रीय परीक्षा सञ्चालक समितिका सदस्य सहप्राध्यापक महेशराज ओझा सदस्य छन् । समितिलाई सातभित्र प्रतिवेदन बुझाउने कार्यादेश दिइएको छ ।
उता प्रहरीको केन्द्रीय अनुसन्धान ब्युरो र साइबर ब्युरोले घटनामा संलग्न भएको आरोपमा जनालाई नियन्त्रणमा लिएर अनुसन्धान गरिरहेका छन् । पक्राउ पर्नेमा मध्यपुर थिमि–१ बस्ने कैलालीको घोडाघोडीका ३३ वर्षीय  सन्दीप सिंह रहेको सीआइबीले जनाएको छ । 
नेपाल प्रहरीका प्रवक्ता डीआईजी अविनारायण काफ्लेले प्रश्नपत्र सामाजिक सञ्जालमार्फत बाहिरिएको देखिएकाले साइबर ब्युरोले थप प्राविधिक अनुसन्धान गरिरहेको बताए ।
शिक्षा तथा खेलकुदमन्त्री सस्मित पोखरेलले घटनामा संलग्न जोसुकैलाई कानुनबमोजिम कारबाही गरिने स्पष्ट पारेका छन् । मन्त्रालयमा आइतबार सञ्चारकर्मीसँग उनले प्रश्नपत्र सार्वजनिक भएको जानकारी प्राप्त हुनासाथ गृहमन्त्रालय र नेपाल प्रहरीसँग समन्वय गरी तत्काल निगरानी बढाइएको बताए । विगतमा पनि यस्ता घटना दोहोरिएकाले यसपटक तत्कालै अनुसन्धान र कारबाही प्रक्रिया अघि बढाइएको उनको भनाइ छ । उनले अनुसन्धानपछि सत्यतथ्य सार्वजनिक गरिने पनि बताएका छन् ।
गत बिहीबार सञ्चालित परीक्षाको प्रश्नपत्र बाहिरिएको हो । देशभर दिउँसो १२ बजेदेखि सुरु भएको परीक्षामा प्रारम्भको केही मिनेटमै प्रश्नपत्र सामाजिक सञ्जालमा फैलिएको थियो । प्रारम्भिक अनुसन्धानअनुसार प्रश्नपत्र परीक्षा सुरु भएको करिब पाँच मिनेटमै ‘एमबीएस फस्र्ट सेम, सेक्सन सी’ नामको ह्वाट्सएप समूहमा पुगेको थियो । करिब एक हजार २३ सदस्य रहेको उक्त समूहमा प्रश्नपत्रसँगै त्यसको उत्तरसमेत आदानप्रदान भएको देखिएको छ । ‘सुलभ सर’ नाम प्रयोग गर्ने एक व्यक्तिले उत्तर पठाएको विवरण पनि अनुसन्धानमा खुलेको छ ।
प्रश्नपत्र त्यसपछि फेसबुक र अन्य सामाजिक सञ्जालका विभिन्न समूहमा समेत भाइरल भएको थियो । व्यवस्थापन संकायका सहायक डीन डा. भरत राईले शनिबार साइबर ब्युरोलाई पत्राचार गर्दै ‘टीयू स्टुडेन्ट’ नामक फेसबुक आईडीमार्फत प्रश्नपत्र विभिन्न ह्वाट्सएप समूहमा फैलिएको जानकारी प्राप्त भएको उल्लेख गरेका थिए । उनले घटनामा संलग्न व्यक्ति, संस्था तथा सम्भावित परीक्षा केन्द्रको पहिचान गरी आवश्यक अनुसन्धान र कानुनी कारबाहीका लागि सहयोग मागेका थिए ।
व्यवस्थापन संकायका डीनले भने यसलाई परीक्षा सुरु हुनुअघि भएको ‘प्रश्नपत्र लिक’ नभई परीक्षा सुरु भएपछि कसैले मोबाइलबाट प्रश्नपत्रको फोटो खिचेर बाहिर पठाएको हुन सक्ने दाबी गरेका छन् । तर प्रश्नपत्र वितरण भएको दुईदेखि ६ मिनेटभित्रै सामाजिक सञ्जालमा पुगेकाले परीक्षा केन्द्रको सुरक्षा र गोपनीयतामाथि गम्भीर प्रश्न उठेको छ ।
घटनापछि त्रिवि स्वतन्त्र विद्यार्थी युनियनले दुई दिनभित्र निष्पक्ष छानबिन गरी दोषी सार्वजनिक गर्न माग गरेको छ । स्ववियु अध्यक्ष दीपक जोशीले दोषीमाथि कारबाही नभए व्यवस्थापन संकायका डीन र परीक्षा हेर्ने सहायक डीनले नैतिक जिम्मेवारी स्वीकार गर्दै राजीनामा दिनुपर्ने बताएका छन् । उनका अनुसार परीक्षाको निष्पक्षता र विश्वविद्यालयको गरिमामाथि कुनै सम्झौता हुन सक्दैन ।