३४ लाख ६६ हजार लगानीकर्ताले गर्छन टिएमएसमार्फत शेयर कारोबार

काठमाडौं । नेपाल धितोपत्र बोर्डले हालसालै सार्वजनिक गरेको नेपाल पुँजीबजार विकास मार्गचित्र, २०८३ अनुसार नेपालमा डिम्याट (हितग्राही) खाताको संख्या ७७ लाख ६६ हजार ५ सय ६५ पुगेको छ । आर्थिक वर्ष २०७७÷७८ सम्म नेपालमा करिब १७ लाख हाराहारीमा डिम्याट खाता खोलिएकोमा अहिले यो संख्या बढेर साढे ७७ लाख नाघेको हो । यो संख्या देशको कूल जनसंख्याको २६ प्रतिशत बढी हो । डिम्याट खाता सबैभन्दा धेरै बाग्मती प्रदेशमा ३४.१३ प्रतिशतले खोलेका छन् ।

सबैभन्दा कम कर्णाली प्रदेशमा २.९८ प्रतिशतले खोलेका छन् । कोशी प्रदेशमा १८.९३ प्रतिशत, गण्डकी प्रदेशमा १२.४६ प्रतिशत, लुम्बिनी प्रदेशमा १२.१४ प्रतिशत, मधेस प्रदेशमा १२.६८ प्रतिशत र सुदूरपश्चिम प्रदेशमा ६.६७ प्रतिशतले डिम्याट खाता खालेका छन् । नेपाल पुँजीबजार विकास मार्गचित्र, २०८३ अनुसार मेरो शेयर खाता खोल्ने लगानीकर्ताको संख्या पनि ह्वात्तै बढेको छ । आव २०७७÷७८ सम्म मेरो शेयरको खाता खोल्ने संख्या ७ लाख थियो ।

तर, चालु आर्थिक वर्षको जेठ मसान्तसम्मको अवधिमा भने ६७ लाख ३७ हजार २ सय ५४ लगानीकर्ताले मेरो शेयर खाता खोलेको तथ्यांकले देखाएको छ । यो कूल जनसंख्याको २३ प्रतिशत हो । विगत ५ वर्षको अवधिमा शेयर कारोबार गर्ने (टिएमएस) खाता खोल्नेको संख्या पनि उल्लेखनीयरूपमा वृद्धि भएको प्रतिवेदनमा उल्लेख गरिएको छ । धितोपत्रको दोस्रो बजारमा कारोबार गर्नका लागि प्रत्येक लगानीकर्ताहरुले टिएमएस खाता खोल्नुपर्ने हुन्छ । आर्थिक वर्ष २०७७÷७८ मा टिएमएस खाता खोल्ने लगानीकर्ताको संख्या करिब ३५ हजार मात्रै थियो । आर्थिक वर्ष २०८२÷८३ को जेठ मसान्तसम्म टिएमएस खाता खोल्ने लगानीकर्ताको संख्या ३४ लाख ६६ हजार ४ सय ९९ जना पुगेको छ । प्रतिवेदनअनुसार शेयर पुँजीबजारमार्फत सरकारलाई प्राप्त हुने पुँजीगत लाभकरबापत प्राप्त हुने राजस्वमा पनि उल्लेखनीय वृद्धि भएको छ ।

चालु आर्थिक वर्षमा शेयर बजार ओरालो लागेकाले पनि अपेक्षाकृत पुँजीगत लाभकर उठाउन सकेको छैन । नेपाल पुँजीबजार विकास मार्गचित्र, २०८३ अनुसार नेपालको पुँजी बजारले पछिल्लो तीन दशकमा उल्लेखनीय विस्तार गरेको जनाएको छ । सन् २०२६ सम्म आइपुग्दा नेपाल स्टक एक्सचेन्ज लिमिटेडमा २९७ कम्पनी सूचीकृत रहेका छन् । बजार पुँजीकरण करिब ४६ खर्च ५६ अर्ब पुगेको छ । जुन कूल गार्हस्थ्य उत्पादन (जिडिपी) को करिब ७०.५२ प्रतिशत बराबर हो ।